هومن، حیدرعلی. (۱۳۹۱). شناخت روش علمی در علوم رفتاری. چاپ چهارم، انتشارات سمت، تهران.

منابع لاتین:

Ahola K., Honkonen T., Isometsä E., Kalimo R., Nykyri E., Aromaa A., Lönnqvist J.(2005). The relationship between job-related burnout and depressive disorders—results from the Finnish Health 2000 Study. J Affect Disord; 88, 55–۶۲٫

Almer, E.D., & Kaplan, S.E. (2002) .The effects of flexible work arrangements on stressors, bumout, and behavioral job outcomes in public accounting .Behavioral Research in Accounting, 14, 1-34.

Almer, E. D., Cohen, J. R., &Single, L. E. (2003). Factors affecting the choice to participate in flexible work arrangements. Auditing, 22(1), 69.

Aronsson, G., & Göransson, S. (1999). Permanent employment but not in a preferred occupation: Psychological and medical aspects, research implications. Journal of Occupational Health Psychology, 4(2), 152.

Baker A. B., Demerouti E., Verbeke W. (2004). Using the job demands–resources model to predict burnout and performance. Human Resource Management, 43, 83-104.

Bartholomew, K. J., Lonsdale, C., Ntoumanis, N. و & Cuevas, R. (2014). Job pressure and ill- health in physical education teachers: The mediating role of psychological need thwarting. Teaching and Teacher Education, 37, 101-107.

Broome KM, Knight DK, Edwards JR, Flynn PM. (2009). Leadership, burnout, and job satisfaction in outpatient drug-free treatment programs. Journal of Substance Abuse Treatmen, 37, 160-170.

Cheng, Y., Chen, I-S., Chen, C-J., Burr, H., & Hasselhorn, H. M. (2013). The influence of age on the distribution of self-rated health, burnout and their associations with psychosocial work conditions. Journal of Psychosomatic Research, 74, 213–۲۲۰٫

Cianci, A. M., & Bierstaker, J. L. (2009). The Impact of Positive and Negative Mood on the Hypothesis Generation and Ethical Judgments of Auditors. AUDITING: A JOURNAL OF PRACTICE & THEORY, 28(2), 119–۱۴۴٫

Cottini, E, & Lucifora, C. (2013). Mental Health and Working Conditions in Europe .ILRReview, 66, 4.

Dalton, D. R., Hill, J. W.,& Ramsay, R. J. (1997). Women as managers and partners: Context specific predictors of Turnover in International Public Accounting Firms .Auditing, 16(1), 29.

Edimansyah BA, Rusli BN, Naing L, Mohamed BA, Winn T, Tengku BR. (2008). Self- perceived depression, anxiety, stress and their relationships with psychosocial job factors in male automotive assembly workers. Ind Healt, 46(1), 90-100.

Enzmann, D., B.Schaufeli, W., Janssen, P., & Rozeman, A. (1998). Dimensionality and validity of the Burnout Measure. Journal of Occupational and Organizational Psychology, 71 ,331-351.

Fares Jaber,F.,& Al-Zoubi, M. (2012). The Relationship between Work Burnout and Employees’ Mental Health as Measured by GHQ-28: A Field Study Using a Sample of University Lecturers. International Journal of Business and Management; 7(24), 44- 51.

Ferrie, J. E. (1999). Health consequences of job insecurity. In Jane E. Ferrie, Michael G .Marmot, John Griffiths, & Erio Ziglio (Eds.), Labour Market Ghanges and job Insecurity: A Ghallenge for Social Welfare and Health Promotion, pp.59 -100. European Series, 81. Copenhagen: WHO Regional Publicadons.

Fogarty, T., & Uliss, B. (2000). Auditor work and its outcomes: An application of the job characteristics model to large public accounting firms. Advances in Accounting Behavioral Research,3, 37–۶۸٫

Freudenberger HJ. (1974). Staff burnout. Journal of Social Issues; 30, 1, 159-166.

Godin, I., & Kittel, F. (2004). Differential economic stability and psychosocial stress at work: Associations with psychosomatic complaints and absenteeism. Social Science and Medicine, 58(8,15), 43-53.

Hämmig, O., & Bauer, G. (2009). Work-life imbalance and mental health among male and female employees in Switzerland. Int J Public Health, 54, 88–۹۵٫

Harwood, L. (2010). Occupational burnout, retention and health outcomes in nephrology nurses. The CANNT Journal, 20, 4.

Herda, D., & Lavelle, J. (2012). The Auditor-Audit Firm Relationship and Its Effect on Burnout and Turnover Intention. Accounting Horizons, 26(4), 707–۷۲۳٫

Higashiguchi, K. K., Morikawa, Y., Miura, Y. Kido, T & Sukigara, M. (2003). Social support and individual style of coping in the Japanese workplace: an occupational stress model by structural equation analysis. Stress and Health, 19, 37-43.

Hobfoll, S. E, Shirom, A. (2000). Conservation of resources theory Applications to stress and management in workplace. In R.T.Golembiewski(Ed). Handbook of Organization Behavior (۲Nd Revised Edition); 57-81. New York: Dekker.

Huang,Y., Chen, C., Du, P., & Huang, C. (2012). The causal relationships between job characteristics, burnout, and psychological health: a two-wave panel study. The International Journal of Human Resource Management, 23(10), 2108–۲۱۲۵٫

Jaber, F., & Al-Zoubi, M. (2012). The Relationship between Work Burnout and Employees’ Mental Health as Measured by GHQ-28: A Field Study Using a Sample of University Lecturers. International Journal of Business and Management; 7(24), 44-51.

Jex, S. M. (2007). Encyclopedia of industrial and organizational Psychology. Stress, models and theories, 2, 770-774.

Kalbers, L. P., & Fogarty, T. J. (2005). Antecedents to Internal Auditor Burnout. Journal of Managerial Issues, XVII, 1, 101-118.

Kalimo R. (2005). Reversed causality–a need to revisit systems modeling of work stress health relationships. Scand J Work Environ Health, 31(1), 1–۲٫

Karasek, R. (1979). Job demands, job decision latitude and mental strain. Administrative Science Quarterly ۲۴(۲), ۲۸۶-۳۰٫

Karasek, R., & Tores, T. (1990). Healthy Work. New York: Basic Books.

Karasek, R.A. (1979). Job demands, job decision latitude, and mental strain: implications for job redesign. Journal of Administrative Science Quarterly, 24, 285–۳۰۸٫

دیوید سن و همکاران (۲۰۰۵)،در تحقیقی به بررسی رابطه حمایت اجتماعی مشاهده شده و رفتارهای سازگاری جوانان پرداختند و نتیجه گرفتند که ارتباط بین حمایت اجتماعی و رفتار های سازش یافته دانش آموزان معنادار است. ‌بنابرین‏ « سازگاری» را می توان به عنوان یک توانایی و ابزار کنار آمدن با شرایط متغیر محیطی و درونی در نظر گرفت. مندل وهمکارانش(۲۰۰۶)،تاب آوری را انعطاف پذیری مؤثر دربرابر حوادث زندگی می دانند وبیان می کنندکه:تاب آوری توانایی سازگاری مناسب درهنگام قرارگرفتن درمعرض زمینه‌های استرس زا ‌و خطرناک می‌باشد.

فورمن،آدلر،(۱۹۸۹)،نشان ‌دادند که رابطه درون خانواده می تواندبه کسب مهارت های اجتماعی ‌و شناختی که دررشد سالم، عوامل کلیدی هستندکمک کندواین عامل درافزایش تاب آوری درنوجوان حائز اهمیت است(هولمز^[۹۴]،۲۰۰۶).

پاول^[۹۵] (۲۰۰۶)،درتحقیقی تحت عنوان نقش هم سالان ‌بر مصرف سیگار توسط نوجوانان ،به بررسی تأثیرهم سالان بزهکار وسیگاری ‌بر گرایش توجوانان به مصرف سیگارپرداخته است.مهم ترین نتیجه به دست آمده ازاین قراراست که اگروالدین رفتاری خصومت آمیز،سهل انگارانه یااستشهادگرایانه داشته باشند هم سالان علاقه مندوتوانا نه تنها مفری برای نوجوان محسوب می شوندبلکه اورادرک کرده واز او حمایت می‌کنند.

تحقیقات انجام شده در داخل کشور

درگزارشی ازکانون اصلاح تربیت کودکان تهران(۱۳۶۹)،دریک سوم ازخانواده های بزهکار در خانه درگیری وجودداشته و۵۰ درصدنیز فاقدمحبت بوده اندکه بتوانداعضای یک خانواده رابه هم نزدیک کند. مطالعات انجام شده برروی ناجوانان ‌در زمینه اعتیاد مانند”بررسی وشناخت عوامل اجتماعی موثردر اعتیادافراد”و”نقش خانواده دراعتیادنوجوانان پسر”‌نشانگر آن است که رفتاروالدین با فرزندان بی توجه،بدون محبت وخشونت آمیزبوده است.همچنین نوجوانان خانواده های معتادباوالدین خودهمانند سازی می‌کنند و تعدادمعتادین در این خانواده هابه وضوح بیشتر است. در این مطالعه طولی درباره رفتارانزواطلبی وارتباط آن باساخت خانواده برروی ۲۶۷دانش آموزپسرمدارس راهنمایی در تهران انجام شد.این نتیجه به دست آمد که رفتار پرخاشگرانه وانزواطلبی ‌از شایع ترین مشکلات رفتاری دانش آموزان است که باافزایش سن نیز بیشترمی شود.عوامل تحصیلی وخانوادگی به عنوان ابزارمستعدکننده شناخته شده اندوسهم رفتار پدران که بیشتر پرخاشگر و خصمانه بوده دربروزاین مشکلات نیززیادبوده است(کرمی ،نوری،۱۳۶۴-۱۳۶۹).

طبق آماری که حکمت(۱۳۷۰)،به نقل از اوسترستران درباره ۳۰۰دخترجوان مجرم ارائه نمود، یادآوری کرده: ۱۵درصد ازآنان به علت های مختلف،از عوامل خانوادگی ومهرمادری محروم بودند.

‌از مقایسه اصول بزهکاری می توان نتیجه گرفت که روابط خانوادگی دانش آموزان بزهکاردرحد متعارف نیست.‌به این معنا که باتعارض والدین بایکدیگراحترام آن ها نسبت به هم کم بوده است وبین آن ها هم فکری ‌وجود نداشته وهمچنین گزارش شده که تعداد بیشتری ‌از دانش آموزان بزهکارنسبت به غیربزهکاردر خانواده هایی زندگی می کنندکه درآن ناپدری یانامادری وجوددارد.بررسی مظلومی (۱۳۷۱)،از۴۰نوجوان ۱۳-۱۸ساله پسرتهرانی که به دلایل وانگیزه های مختلفی خانه رابرای چندساعت تا چندروزترک کرده بودندنشان می ‌دهند که کمبودعاطفه،درگیری ارزشی باوالدین،شرایط نامناسب زندگی درخانه به دلیل فوت-جدایی یاازدواج مجددیکی ‌از والدین وفشارهای ناشی ‌از اختلافات والدین بایکدیگرعلل به وجودآورنده فرارازخانه بوده است.

حسینیان آقا ملکی(۱۳۷۶)،ازپژوهشی باعنوان بررسی رابطه شیوه های فرزندپروری وعزت نفس دانش آموزان متوسطه به نتایج زیر دست یافت:بین رفتاردموکراتیک والدین وتمامی ابعادعزت نفس دانش آموزان رابطه مثبت ومعنی داری وجورداردومیانگین عزت نفس دانش آموزانی که والدین آنان رفتاردموکراتیک دارندبیش ازمیانگین عزت نفس دانش آموزانی است که والدین سهل گیری دارند. همچنین بین رفتارمستبدانه وعزت نفس دانش آموزان رابطه منفی معنی داری وجوددارد ومیانگین عزت نفس دانش آموزانی که والدین آنان رفتارمستبدانه دارندکمترازمیانگین عزت نفس دانش آموزانی است که والدین سهل گیری دارند.علاوه براین میانگین عزت نفس تحصیلی وبدنی واجتماعی دانش آموزانی که والدین سهل گیری دارندبا میانگین عزت نفس دانش آموزانی که والدین آنان رفتارمستبدانه ای دارندتفاوت معناداری ندارد.همچنین دانستن خداوندبه عنوان منشأقدرت وآرامش وانجام فرایض دینی به صورت معناداری ‌با درجه پایین افسردگی درهنگام ترخیص ‌از بیمارستان ارتباط داشته است(فصل نامه اندیشه ورفتار،۱۳۷۶).

سهرابیان (۱۳۷۹)،در بررسی تاثیر نگرش مذهبی ‌بر سازگاری فردی اجتماعی دانش آموزان نشان داد که بین اعتقادات مذهبی و سازگاری فردی اجتماعی دانش آموزان رابطه مثبت و معناداری وجود دارد.

البرزی وسامانی(۱۳۸۰)،رابطه بین اعتقادات واضطراب وفشارهای روانی رادرافراد سنجیدندوبه این نتیجه ‌رسیدند که باافزایش نگرش مذهبی،میزان اضطراب وفشارروانی درافرادکاهش می‌یابد.

درتحقیقی ازخسروپورسازدونی(۱۳۸۰)،رابطه بین تأثیرارزش های مذهبی وطول درمان بیماران مبتلا به افسردگی اساسی وافسرده خویی را مورد بررسی قراردادندونتیجه گرفتندکه عقایدمذهبی دربیماران روانی می توانددرکاهش طول مدت درمان مؤثرباشد.نتایج یک آزمون نشان دادبیمارانی که باورهای مذهبی قوی داشتند واعمال مذهبی راانجام می‌دادند،نسبت به گروه دیگرکمترافسردگی داشتند.

نتایج بهرامی احسان ( ۱۳۸۱ )،نشان می‌دهد که بین جهت گیری مذهبی و « اضطراب» رابطه معکوس و بین جهت گیری مذهبی و «حرمت خود» رابطه مستقیم و مثبت وجود دارد.

درتحقیق کشتکاران(۱۳۸۷)،که بر روی دانشجویان دانشگاه شیراز انجام شد مشخص شد که بین الگوهای ارتباطی خانواده باتاب آوری دانشجویان ارتباط معنی داری وجود دارد.

همچنین مؤمنی وشهبازی راد(۱۳۹۰) نشان دادند که بین معنویت،تاب آوری وراه بردهای مقابله ای با کیفیت زندگی رابطه وجوددارد.

هاشمی وجوکار(۱۳۹۰)،به بررسی رابطه بین تعالی معنوی و تاب آوری دردانشجویان دانشگاه پرداختند و نتیجه به دست آمده از این تحقیق بیانگرآن بود که بین تعالی معنوی دردانشجویان و تاب آوری ارتباط معنی داری وجود دارد.

درپژوهش حسینی قمی وسلیمی بجستانی(۱۳۹۰)مشخص شد که بین جهت گیری مذهبی وتاب آوری دربین مادران دارای فرزند بیمار رابطه معنی داری وجود دارد.

کرمی،زکی یی وعلیخانی(۱۳۹۱) دربررسی رابطه جهت گیری مذهبی بامیزان تاب آوری وامیدواری دردانشجویان دانشگاه رازی به نتیجه دست یافت که رابطه معنی داری بین جهت گیری مذهبی با تاب آوری و امیدواری وجود دارد.

جمع بندی پیشینه تحقیق

۲ – موقعیت تحقیقات مقدماتی

قوانین دادرسی کیفری بیشتر کشورهای متمدن مرحله ی تحقیقات را مجزا از مراحل دیگر در قوانین خود پیش‌بینی نموده اند . در نظر گرفتن تحقیقات مقدماتی به عنوان مرحله ای مجزا از دیگر مراحل دادرسی و انجام آن به وسیله ی قاضی خاص و مستقل از قضات دیگر ، نشانه ی با اهمیت تلقی نمودن این مرحله و گامی مؤثر در جهت تشخیص صحت و سقم اتهام وارده به متهم و وسیله ای در راه دادرسی سریع و آسان است . عدم توجه ‌به این مرحله به طور دقیق و کامل و رعایت نکردن موازین و قواعد اصولی حاکم بر این مرحله خطری جدی برای منافع جامعه و متهم است . قانون تشکیل دادگاه های عمومی و انقلاب بدون توجه به اصول و موازین شناخته شده در کشورهای دنیا اقدام به حذف مرحله تحقیقات مقدماتی به عنوان مرحله ای مجزا در دیگر مراحل دادرسی نموده است . کلیه مراحل دادرسی را در یک مرحله خلاصه و عناوین قاضی تعقیب و تحقیق و اجرای حکم را نیز حذف نمود . امر تحقیقات مقدماتی در کلیه جرایم را با تجویز حاصله از ماده ۱۴ ق . آ . د . ک به رئیس دادگستری یا دادرس دادگاه محول نموده است تاکلیه تحقیقات ضروری را انجام دهد . رئیس دادگاه می‌تواند در مواردی که صلاح بداند انجام تحقیقات را به قاضی تحقیق و ضابطان دادگستری واگذار نماید .

۳ – خصوصیات تحقیقات مقدماتی

تحقیقات مقدماتی دارای ویژگی های است که عبارتند از :

الف – کتبی بودن

تحقیقات مقدماتی به نحو کتبی انجام می شود با توجه به پیچیدگی روابط اجتماعی ناشی از زندگی صنعتی و همچنین ارزش دلایل کتبی ، خصیصه ی کتبی بودن تحقیقات امری اجتناب ناپذیر است .

در حقوق اسلام احراز لزوم کتبی بودن تحقیقات وتنظیم صورتجلسه و یا عدم ضرورت آن به نظر حاکم عاقل ، مسلمان ، عادل و بصیر باشد تا مرتکب خیانت نگردد.

چنانچه حفظ نظام قضایی و حقوق مردم متوقف بر کتبی بودن تحقیقات و تنظیم صورتجلسات باشد ، برخی از فقها از بابت مقدمه واجب ، به موجب کتبی بودن تحقیقات فتوی داده‌اند .

قانون آیین دادرسی کیفری در موارد مختلف به ضرورت انعکاس شکایت و تحقیقات در صورتجلسات مربوطه تأکید می کند . از جمله ماده ۳۱ مقرر می‌دارد :

قاضی تحقیق در موقع تحقیقات دستور دادگاه را اجرا نموده و نتیجه ی آن را در صورت مجلس قید می‌کند …… .

همچنین ماده ۷۱ قانون فوق الذکر مقرر می‌دارد که :

قضات ذیر بط و ضابطان دادگستری موظفند شکایت کتبی یا شفاهی را همه وقت قبول نمایند . شکایت شفاهی در صورتمجلس قید و به امضای شاکی می‌رسد ……. .

همچنین ماده ۱۳۱ در خصوص پاسخ به سؤالاتی که در بازجویی از متهم صورت می‌گیرد مقرر می‌دارد که:

پاسخ سؤالات همانطوریکه بیان می شود باید بدون تغییر و تبدیل یا تحریف ، نوشته شود . متهمین با سواد می‌توانند شخصاً پاسخ سؤالات را بنویسند .

لایحه جدید آیین دادرسی کیفری به ضرورت انعکاس شکایت و تحقیقات در صورتجلسات تأکید می کند از جمله ماده ۳۷ که مقرر می‌دارد :

ماده ۳۷ – ضابطان دادگستری موظفند شکایت کتبی یا شفاهی را همه وقت قبول نمایند . شکایت شفاهی در صورتمجلس قید و به امضاء شاکی می‌رسد ، اگر شاکی نتواند امضاء کند یا سواد نداشته باشد ، مراتب در صورتمجلس قید و انطباق شکایت شفاهی با مندرجات صورتمجلس تصدیق می شود . ……….. .

از تجمیع مطالب بر می‌آید که ویژگی کتبی بودن تحقیقات موجب حفظ و حمایت دلایل جمع‌ آوری شده توسط قاضی تحقیق بوده و از تضییع حقوق دفاعی متهم ، جامعه و شاکی خصوصی جلوگیری می‌کند .

ب – غیر علنی بودن

اصولاً محاکمات علنی انجام می شود ( اصل ۱۶۵ قانون اساسی ) و معنای آن این است که افرادی هم که سمتی در پرونده مورد رسیدگی ندارند ،حق شرکت در جلسه ی دادگاه و مشاهده ی جریان دادرسی را دارند .(خالقی،۴۰،۱۳۸۷) با این حال ، علنی بودن اختصاص به جلسات رسیدگی دادگاه داشته و شامل جلسات تحقیقات مقدماتی در دادسرا نمی شود . بدین ترتیب ، غیر علنی بودن تحقیقات مقدماتی این است که غیر از افرادی مانند متهم و شاکی و وکلای آن ها یا کارشناس و شاهد و مطلع که حضور آن ها لازم دانسته شده و از سوی مرجع تحقیق برای ارائه توضیحات احضار می‌شوند ، دیگران حق حضور در جلسات تحقیقات مقدماتی را ندارند.

به نظر نگارنده علت غیرعلنی بودن این مرحله نیز این است که هم مرجع تحقیق را از فشار افکار عمومی و هیجان ناشی از ارتکاب جرم در جامعه رهانیده ، استقلال او را تأمین نماید و هم متهم را از انگ شهرت به اتهامی که هنوز دلایل توجه آن به او مورد بازرسی کامل قرار نگرفته مصون دارد.

ج -محرمانه بودن

در حال حاضر ، محرمانه بودن تحقیقات ، ممنوع بودن انتشار اطلاعات آن است و در این معنا ، محرمانه بودن توسط مرجع تحقیق نیز باید رعایت شود . به دیگر سخن ، هیچ کس نمی تواند قبل از صدور قرار نهایی مرجع تحقیق ، اطلاعاتی را که به عنوان مرجع قضایی ، وکیل ، کارشناس یا شاهد از پرونده به دست آورده افشا سازد .

در ق . آ . د . ک از محرمانه بودت تحقیقات سخن به میان آمده است ، بدون این که مفهوم و مقتضای آن روشن گردد . ماده ۷۳ این قانون مقرر می گرد :

شاکی حق دارد هنگام تحقیقات ، شهود خود را معرفی و دلایل خود را اظهار نماید و نیز از صورتجلسه تحقیقات مقدماتی که منافی با محرمانه بودن تحقیقات نباشد ، پس از پرداخت هزینه رونوشت بگیرد.

در لایحه نیزاز محرمانه بودن تحقیقات سخن به میان آمده به نحوی که ماده ۹۱مقرر می‌دارد که:

ماده ۹۱- تحقیقات مقدماتی به صورت محرمانه صورت می‌گیرد مکر در مواردی که قانون به نحو دیگری مقرر نماید .کلیه ی اشخاص که در جریان تحقیقات مقدماتی حضور دارند موظف به حفظ این اسرار هستند و در صورت تخلف ،به مجازات جرم افشاءاسرار شغلی و حرفه ای محکوم می‌شوند .

از تجمیع مطالب برمی آید که هدف از محرمانه بودن ، رعایت اصل برائت و جلوگیری از انتشار خبر اتهام متهم است که گاه حتی با صدور قرار منع تعقیب نیز قابل جبران نخواهد بود . به علاوه محرمانه بودن تحقیقات ، مانع آگاهی یافتن مرتکب متواری یا اشخاص مظنون به ارتکاب جرم از اقدامات تحقیقی شده ، از ورود لطمه به تحقیقات جلوگیری می‌کند .

د – غیر ترافعی بودن

نگرش های ناکارآمد، نگرش ها و باورهایی هستند که فرد را مستعد افسردگی و یا به طور کلی آشفتگی روانی می‌کند. این باورها که در اثر تجربه نسبت به خود و جهان کسب می‌شوند، فرد را آماده می‌سازند تا موقعیت های خاص را بیش از حد منفی و ناکارآمد تعبیر کنند. از نظر بک نگرش های ناکارآمد معیارهایی انعطاف ناپذیر و کمال گرایانه هستند که فرد از آن برای قضاوت درباره خود و دیگران استفاده می‌کند. از انجا که این نگرش ها انعطاف ناپذیر، افراطی و مقاوم در مقابل تغییراند، ناکارآمد یا نابارور قلمداد می‌شوند (دیویدسون، نیل و کرینگ^[۹۵] ، ۱۹۹۸).

در واقع نگرش های ناکارآمد که بنیادهای آشفته کننده افراد را تشکیل می‌دهند، دو ویژگی اساسی دارند (الیس، ۱۹۹۱)؛ اولاً آن ها در درون خود توقعات خشک، جزئی و قدرتمندی دارند که معمولاً در قالب کلماتی چون باید، حتماً الزاماًً و ضرورتاً بیان می‌شوند، ثانیاًً موجب انتساب های بسیار نامعقول و تعمیم مفروط و فاجعه آمیز می‌شوند.

از نظر الیور^[۹۶] و همکاران (۲۰۰۷) آسیب پذیری شناختی در قالب دیدگاه آسیب پذیری – تنیدگی بر مبنای دو نظریه ناامیدی و نظریه بک به صورت سبک شناختی منفی و نگرش ناکارآمد، مفهوم سازی شده است. تلفیق این دو دیدگاه در مفهوم الگوی شناختی ناسازگارانه که شامل سبک شناختی منفی و نگرش های ناکارآمد است می‌تواند در طول فرایند رشد پدید آید (الوی^[۹۷] و همکاران، ۲۰۰۰) و موجب اختلالات رفتاری مختلف شود (وایزمن^[۹۸] و بک، ۱۹۷۸؛ هفل^[۹۹] و همکاران، ۲۰۰۳). پژوهش ها نشان می‌دهد که شانس بروز اختلالات روانی طی یک سال، در صورت افزایش نمره های نگرش ناکارآمد به طور معناداری افزایش می‌یابد (ویچ^[۱۰۰] و همکاران ۲۰۰۳). ‌به این ترتیب، چون نارسایی عملکرد تفکر از مهم ترین علل آشفتگی هاست (والن^[۱۰۱] و همکاران، ۱۹۹۲) هرچه نگرش های ناکارآمد و باورهای غیر منطقی افراد بیشتر شود آشفتگی های هیجانی نیز بیشتر خواهد شد (اسمیت و هوستنکنت^[۱۰۲]، ۱۹۸۳؛ واتسون^[۱۰۳] و همکاران، ۱۹۹۸).

۲-۲- پیشینه تحقیقات انجام شده در ایران و جهان

تاکنون ‌در مورد افسردگی ،باورهای فراشناختی و افکار ناکارآمد مقالات متعدّدی نوشته شده است و تحقیقات بسیاری در این مورد صورت گرفته است. در این قسمت نیز، به بررسی پژوهشات مربوطه در داخل و خارج از کشور پرداخته شده است.

۲-۲-۱- پیشینه پژوهش ها در داخل کشور

مظاهری(۱۳۸۹) به بررسی آلکسی تایمیا و ابعاد آن با افسردگی و اضطراب در اختلالات روان پزشکی پرداخت. نتایج حاصل از ضریب همبستگی پیرسون نشان داد که بین آلکسی تایمیا و دو بعد دشواری در شناسایی احساسات و دشواری در توصیف احساسات آن با افسردگی و اضطراب همبستگی مثبت و معنی داری وجود دارد در حالی که همبستگی بین بعد تمرکز بر تجارب بیرونی با افسردگی و اضطراب معنی دار نبود .نتایج حاصل از تحلیل رگرسیون نشان داد که آلکسی تایمیا و ابعاد آن توانایی پیش‌بینی تغییرات مربوط به افسردگی و اضطراب را ندارند. یافته های این پژوهش بر وجود رابطه بین آلکسی تایمیا و ابعاد آن با افسردگی و اضطراب تأکید دارد. بین دو بعد دشواری در شناسایی احساسات و دشواری در توصیف احساسات آلکسی تایمیا با افسردگی و اضطراب ارتباط وجود دارد.

سالاری فر(۱۳۹۰)به بررسی رابطه باورهای فراشناختی با اختلال اضطراب و افسردگی پرداخت. پژوهش وی همبستگی و با نمونه۱۱۷ نفر بود .نتایج نشان داد که باورهای فراشناختی با اختلال افسردگی و اضطراب رابطه ای مثبت دارند . و مؤلفه‌ های باور ‌در مورد غیر قابل کنترل بودن و باور ‌در مورد کفایت شناختی می‌تواند ۴۰ درصد از واریانس اضطراب را و ۵۰ درصد از واریانس افسردگی را پیش‌بینی کند .

هاشمی(۱۳۹۰) به بررسی اثربخشی درمان فراشناختی در کاهش علائم افسردگی و باورهای فراشناختی بیماران مبتلا به افسردگی اساسی پرداخت. یافته ها نشان داد درمان تغییرات قابل توجهی در علائم افسردگی و باورهای فراشناختی بیماران افسرده ایجاد کرد و موجب بهبودی در علائم هر سه بیمار شد همچنین نتایج درمانی تا دوره پیگیری ادامه یافتند.نتایج نشان داد درمان فراشناختی که به جای محتوای شناخت بر کنترل فرآیندهای حاکم بر آن تمرکز می‌کند، می‌تواند در درمان بیماران مبتلا به اختلال افسردگی مؤثر باشد.

هاشمی(۱۳۸۹)به بررسی اثربخشی درمان فراشناختی بر اختلال افسردگی اساسی پرداخت. یافته های پژوهش وی نشان داد درمان، تغییرات معنادار و قابل توجهی در علایم افسردگی، اضطراب و نشخوار فکری هر سه بیمار مبتلا به افسردگی ایجاد کرد.نتایج این پژوهش نشان می‌دهد، درمان فراشناختی که به جای محتوای شناخت بر کنترل فرآیندهای حاکم بر آن تمرکز می‌کند، می‌تواند در درمان بیماران مبتلا به اختلال افسردگی مؤثر باشد. به طوری که درمان موجب تغییرات معنادار در علایم هر سه بیمار شود و بهره های درمانی تا زمان دوره پیگیری ادامه یافتند.

عاشوری و همکاران (۱۳۸۸)، در پژوهشی با عنوان “باور های فراشناختی و سلامت عمومی دانشجویان “که بر روی ۱۰۰ نفر از دانشجویان دختر و پسر انجام شده است نشان داده‌اند که بین نمرات افراد در مقیاس باورهای فراشناختی و سلامت عمومی همبستگی مثبت معنی داری وجود دارد.

نتایج تحقیقات بهرامی و رضوان (۱۳۸۶)، در زمینه راهبردهای فراشناختی، با نتایج یافته های ولز و پاپاجورجیو (۱۹۹۵)،مبنی بر اینکه دختران بیش از پسران دارای راهبردهای فراشناختی مثبت(از جمله باورهای مثبت ‌در مورد نگرانی)،هستند،و از آن به عنوان نوعی مقابله در برابر عوامل فشارزا و شرایط نامساعد بهره می گیرند،و همچنین بیش از پسران،دارای راهبردهای فراشناختی منفی(از جمله:کنترل ناپذیری و خطر افکار)،هستند،همسو است.

طبق تحقیقات شکری و همکاران (۱۳۸۴)،جنس،بر مسئله مداری،اثر منفی و معنی دار و بر سبک های مقابله هیجان مداری و اجتنابی، اثر مثبت و معنی داری نشان می‌دهد. .

ولزلی(۱۹۹۴)^[۶۱]، منابع تأثیر گذار بر شکل گیری نگرش: این منابع شامل تجارب گذشته و مستقیم، دوستان و آشنایان، بازاریابی مستقیم و تبلیغات است.

لاتز(۱۹۹۴)^[۶۲]، عوامل شخصیتی نظیر شخصیت نقش کلیدی در نگرش دارند اما کسانی که نیاز شناختی پایینی دارند در پاسخ به تبلیغات احساسی نگرش مثبت تری به دست می آورند.

دراکر(۱۹۹۵)^[۶۳]، تنها مراکز سود ده شرکت‌ها مشتریان هستند .

لاولاک و رایت (۱۹۹۶)،^[۶۴]بهره وری و کیفیت به عنوان مسایلی برای مدیران عملیاتی است ولی ادامه تلاش ها جهت شناخت و بهبود کیفیت، به توجه مشتری و شناسایی کیفیت متعارف منجر شد. و در مقایسه با کار در بخش تولیدی، تحقیق در کیفیت خدمات قویأ توسط مشتری هدایت گردیده است.

ادریس (۱۹۹۷)^[۶۵]، عوامل تعیین کننده انتخاب یک بانک در کویت، خدمات مهم از نظر مشتریان تجاری و عوامل مؤثر در انتخاب یک بانک را در کویت مورد بررسی قرار دادند.و نتیجه نشان داد که سود سپرده‌ها و سیاست ارائه تسهیلات از پر اهمیت ترین عوامل و جذابیت بانک و رفتار دوستانه کارمندان از کم اهمیت ترین عوامل به حساب می‌آمدند.

چنگ و چن (۱۹۹۸)^[۶۶]، با افزایش کارایی و اثر بخشی در ارائه خدمات، سود اوری بانک افزایش خواهد یافت.

بلومر(۱۹۹۹)^[۶۷]، وفاداری به اولین محصول یا خدمتی که هنگام تصمیم گیری خرید به ذهن فرد خطور می‌کند و از میان سایر محصولات و خدمات برگزیده می شود اشاره دارد.

آلریک (۱۹۹۹)^[۶۸]، در بازاریابی بانک، تطبیق بین منابع بانک و نیازهای مشتری جهت دستیابی به بهترین حالت سوداوری است، هدف اصلی هر سازمان ایجاد نوعی رابطه و پیوند پایدار بین محصولات و تعهد و وفاداری مشتریان است و در صورت موفقیت امیز بودن این فرایند، رضایت و وفاداری مشتری کسب می‌شود.

تاوهاو(۲۰۰۰)^[۶۹]، مطالعه تصمیم انتخاب بانک در سنگاپور با بهره گرفتن از فرایند تحلیل سلسله مراتبی بر مبنای مصاحبه گروهی متمرکز و بررسی ادبیات تحقیق ۹ عامل مؤثر بر انتخاب بانک شناسایی شدند که عبارت بودند از، نزدیکی مکان بانک و شعبه هایش، نرخ بالای سود حسابهای پس‌انداز، کیفیت کلی خدمات، کارمزد پایین کیفیت خدمات ارائه شده، نرخ پایین سود وام ها، ساعات طولانی عملیات، توصیه به وسیله والدین و دوستان، موجود بودن تسهیلات خود پردازی بانکی

الموسوی(۲۰۰۱)^[۷۰]، در دسترس بودن دستگاه‌های خود پرداز، تعداد دستگاه‌های خود پرداز، شهرت بانک، خدمات ۲۴ ساعته، وجود پارکینگ تأثیر گذارترین عوامل انتخاب بانک برای دانشجویان می‌باشد.

لموند(۲۰۰۱)^[۷۱]، کیمیاگری بر روی مشتریان، تبدیل مشتری کم بازده و زیان ده به مشتری سود اور است پس بهتر است در هرم مشتریان به جای حفظ مشتریان قلمرو سربی، محترمانه از آن ها دست کشید تا بانک به سوداوری برسد.

داونپورت(۲۰۰۱)^[۷۲]، .به طور کلی مدیریت ارتباط با مشتری به: ابزارها، فناوری، پشتیبانی و تعاملات مرتبط با مشتریان بر می‌گردد.

کاروانا(۲۰۰۲)^[۷۳]، وفاداری به دلیل اثر مستقیم آن بر خرید مجدد یکی از سازه‌های مهم در بازاریابی محسوب می شود، چون مشتریان وفادار دست به خریدهای مکرر می‌زنند، پایه و اساس هر کسب و کار محسوب می‌شوند.

ین(۲۰۰۲)^[۷۴]، مدیریت ارتباط با مشتری، مستلزم نرم افزارها، روش‌ها و توانمندی‌های اینترنتی است که به مؤسسه در اداره روابط با مشتریان به روشی سازمان یافته کمک می‌کند.

پیترز(۲۰۰۳)^[۷۵]، کسب و کارهایی که برای سودآوری اولویت قایل هستند، هرگز ‌به اندازه آن هایی که کیفیت و خدمت به مشتریان را در اولویت قرار می‌دهند سود آور نیستند.

بولتون(۲۰۰۳)^[۷۶]، هشتاد درصد افرادی که در کار خود شکست می خورند فقط یک دلیل برای آن دارند. آنان قادر نیستند به خوبی با دیگران رابطه برقرار کنند.

زنگ وون(۲۰۰۳)^[۷۷]، محور اصلی رفتارشناسی مشتریان بانک‌های خصوصی شهر شیراز، انتخاب و ترجیح محصولات سپرده‌های سرمایه گذاری بانک‌ها می‌باشد، لذا ابتدا باید مفهوم ترجیح و چگونگی شکل گیری آن تشریح شود.

دولین و جرارد(۲۰۰۴)^[۷۸]، در مقاله‌ای جهت انتخاب بانک بین دو گروه مرد و زن ‌به این نتیجه رسیدند که عوامل انتخاب بانک بین مردان و زنان تفاوت معنا داری ندارد.مردها بیش از هر عامل دیگری به امنیت وجوه و خدمت سریع و کارا اهمیت می‌دهند و خانم‌ها بیشترین اهمیت را برای سرعت جابه جایی پول و امنیت وجوه قایل بودند.

عمر(۲۰۰۸)^[۷۹]، در مقاله‌ای تحت عنوان معیارهای انتخاب بانک در مالزی به تحلیلی از جنسیت و تصمیم گیری انتخاب یک بانک پرداخته و دو عامل احساس امنیت و خدمات دستگاه‌های خود پرداز بیشترین اهمیت را در میان فاکتورهای انتخاب بانک ها داشته است.

موخلیس(۲۰۰۹)^[۸۰]، در مقاله‌ای بنام موقعیت استراتژیک بانک‌ها و بررسی تعیین کننده های کیفی در خدمات بانکی با ارزیابی ۱۹ عامل مهم در انتخاب بانک از دید مشتریان، عوامل سرعت در ارائه خدمات، اعتماد بالا به بانک، رفتار دوستانه و مساعدت آمیز کارکنان را به عنوان مهمترین عامل مورد نظر مشتریان شناسایی کرد.

بوید و لئونارد(۲۰۰۹)^[۸۱]، ویژگی‌های جمعیت شناختی که شامل وضعیت تأهل و سن فرزندان و درامد خانوار می‌باشد را مورد مطالعه قرار دادند و نتیجه حاصله این بود که هرچقدر سن فرزندان بالاتر باشد علاقه بیشتری جهت سپرده گذاری و دریافت سود دارند، در مقابل خانوارهایی که سن فرزندان آن ها کمتر می‌باشد علاقه به دریافت تسهیلات بیشتری دارند، و از دید این محققان چنین خانواده هایی فقط پس‌انداز کننده هستند.

میلوناکیس (۲۰۰۹)^[۸۲]، به مطالعه‌ رفتار مشتریان در بانکداری اختصاصی یونان پرداخت و متوجه شد که با توجه به سبک زندگی متفاوت و سبد سرمایه گذاری متنوع وفاداری مشتریان قابل تغییر است.

آکداکو(۲۰۱۱)^[۸۳]، در تحقیقی بنام اولویت بندی عوامل کیفی مؤثر بر ترجیح مشتریان در انتخاب بانک بهره وام، سود پرداختی به سپرده ها، اعتبار و شهرت، فنآوریهای روز، اطلاعات کارکنان، نحوه برخورد کارکنان، مهمترین عوامل هستند.

میسون و مایر (۲۰۱۲)^[۸۴]، دو گروه از مشتریان با درآمد بالا وو پایین را که دارای حساب جاری بودند در رابطه با تصمیم به حفظ حساب هایشان در شعبه‌ای خاص از ایالات متحده آمریکا مورد بررسی قرار دادند و ‌به این نتیجه رسیدند که محل بانک مهمترین عامل از نظر مشتریان محسوب می شود. سایر عوامل عبارتند از: دوستانه بودن رفتار کارمندان، تجربه وام مطلوب، توصیه به وسیله دوستان و نفوذ خویشاوندان.

۲-۶- مدل مفهومی تحقیق:

.

عوامل فناوری

تسهیلاتمالی

عوامل رفتاری و نگرشی

عوامل فیزیکی

عوامل مؤثر بر ترجیحات مشتری

خدمات ارائه شده توسط خودپرداز(عابربانک)

-سرعت عمل فرایندها

-تنوع خدمات،کامپیوتر و دورنگار یا فکس

-تأسیسات تهویه مطبوع

-پول شمار

سود سپرده‌های کوتاه مدت،میان مدت و بلند مدت

-نرخ پایین بهره وام

-میزان هزینه کارمزد، پرداخت تسهیلات بانکی

-پرداخت سود به مانده حساب

توجه به شخصیت مشتری

-ادب و تواضع کارکنان